Twee meetmethoden vergelijken (Passing-Bablok, Deming)

Kort

Twee meetmethoden hebben dezelfde monsters gemeten. De methodevergelijking (method comparison) onder “Stemmen beoordelingen overeen?” (bij precies twee getalkolommen, naast Bland-Altman) laat zien of ze verschillen met een vast bedrag (constante niet 0) of met een factor (helling niet 1). Beide procedures, Passing-Bablok en Deming, behandelen beide metingen als foutbevattend; een gewone regressie doet dat niet en geeft een te vlakke helling.

Passing-Bablok

Rekent zoals het R-pakket mcr (versie 1.3.3.1): mediaan van de hellingen van alle puntparen, verschoven volgens de regel van Passing en Bablok, hoekmaat, analytisch interval. Het is robuust tegen uitschieters en heeft geen normale verdeling nodig.
Ze is geblokkeerd bij negatieve waarden (zoals in mcr; de gegevens verschuiven zou de constante veranderen en gebeurt niet) en bij een niet-positief verband. Ze heeft continue waarden nodig: bij minder dan 20 verschillende waarden verschijnt een opmerking en wordt het interval grof. Ze vergelijkt elk paar met elk ander, dus zijn hooguit 4 000 monsters toegestaan.
De cusum-lineariteitstoets toont alleen de toetsingsgrootheid h en de residuenplot, geen p-waarde: de formule van de p-waarde is in het origineel niet gedocumenteerd. Een onopvallende waarde is geen bewijs van lineariteit.

Deming en de verhouding λ

λ is de foutvariantie van de meting op de horizontale as gedeeld door die op de verticale as. De standaardwaarde is λ = 1: beide methoden meten met even grote fout. De richting verschilt in elk programma; Statable volgt het R-pakket mcr.
λ is te bepalen uit herhaalde metingen (twee metingen per monster en methode), niet uit de gegevens van de vergelijking alleen. Een verkeerde λ vertekent de lijn; een tabel toont de helling voor λ = 0,5, 1 en 2, zodat zichtbaar wordt hoeveel λ uitmaakt. Het interval komt van de jackknife volgens Linnet (1990).

Het resultaat lezen

Als het interval van de constante 0 niet bevat, is er een aanwijzing voor een constante afwijking; als dat van de helling 1 niet bevat, een aanwijzing voor een proportionele. Dit is alleen een aanwijzing, geen bewijs dat de methoden gelijkwaardig zijn of verschillen.
De afbeelding toont de monsters, de identiteitslijn (identity line) y = x (gestippeld) en beide lijnen. De lijn geldt alleen binnen het bereik van de gemeten waarden. Bland-Altman toont de verschillen tegen het gemiddelde, Passing-Bablok en Deming de lijn; de twee horen bij elkaar.
Bij een gevalsgewicht is de methodevergelijking (method comparison) geblokkeerd: elk monster telt één keer.

Voor specialisten

Passing-Bablok volgt calc_PaBa van mcr stap voor stap (toleranteverschil 1e-12, verschuiving uit hoeken tot −π/4, rangregel, C afgerond op een geheel getal) en komt tot op 1e-9 overeen met mcr en met de referentiesets van het programma “Calanas” uit de pakkettest. Deming: Linnet (1990), jackknife met t(n − 2), zoals mcr. Bronnen: Passing en Bablok (1983), J Clin Chem Clin Biochem 21, 709-720; Linnet (1990), Statistics in Medicine 9, 1463-1473.